![\"eu2.jpg\"](\"http:\/\/www.franciscovanjole.com\/log\/images\/eu2.jpg\")
Je kunt je afvragen of het verstandig is om een referendum te houden in een land waar de Top 40 al weken wordt gedomineerd door een lied met de titel ‘Geef mij je angst’. Bangmakerij lijkt dan ook het meest toegepaste wapen door zowel de voor- als tegen-campagne. De een dreigt met oorlog, de ander met een Big Brother-achtige superstaat. Vrolijk is het in ieder geval niet om van te worden.\nIk heb een keer eerder een referendum meegemaakt. Begin jaren negentig was er het plan om van Rotterdam een stadsregio te maken. De Stadspartij dwong er in 1995 een volksraadpleging over af. Er werd een dure voorlichtingscampagne gelanceerd en de opposanten – van de Stadspartij – zetten daar een spotgoedkoop wapen tegenover. Ze hingen overal in de stad affiches op met een zwart-wit foto van een sikkeneurig kijkende burgemeester Peper met daaronder de tekst ‘Ik wil Rotterdam opheffen. dr A. Peper.’
\nDie strategie bleek uiterst effectief. De bevolking had de buik vol van de regenteske trekjes van Peper en Rotterdam opheffen was wel het laatste wat men wilde.
\nDaar tegenover stonden de experts en bijvoorbeeld het Rotterdams Dagblad die voorstander van het plan waren. Ze bleken kansloos. Als ik het me goed herinner stemde vijfennegentig procent van de stemmers tegen het plan.
\nWist iemand wat dat plan precies behelsde? Nee, niet echt. Het was dan ook tamelijk ingewikkeld en het vereiste enig inzicht in de toekomst om het te begrijpen. Van Rotterdam opheffen was in werkelijkheid geen sprake.
\nHet referendum draaide uiteindelijk niet om het plan maar om de kans de zittende macht een hak te zetten.
\nIk stemde ook tegen en vierde de overwinning.
\nPas jaren later werd me duidelijk dat het regioplan eigenlijk helemaal niet zo gek was geweest. Sterker nog, een groot deel van de problemen waar de stad nu mee kampt had er hoogstwaarschijnlijk doeltreffend mee opgelost kunnen worden.
\nMaar het is afgevoerd en nooit meer ter sprake gebracht. Geen politicus die er nog zijn handen aan durft te branden.
\nDe thans lopende Nee-campagne benadrukt steeds dat men tegen deze<\/i> Grondwet is. De vraag is of er de komende dertig jaar nog een tweede kans komt. Een Grondwet die je niet goed vindt kun je veranderen, een Grondwet die er niet is niet.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"