{"id":9513,"date":"2026-11-21T12:24:43","date_gmt":"2026-11-21T11:24:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2026\/11\/21\/op-weg-naar-een-wereld-zonder-grenzen\/"},"modified":"2026-11-22T02:15:34","modified_gmt":"2026-11-22T01:15:34","slug":"op-weg-naar-een-wereld-zonder-grenzen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2026\/11\/21\/op-weg-naar-een-wereld-zonder-grenzen\/","title":{"rendered":"Op weg naar een wereld zonder grenzen"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Als Feyenoord-supporter in opleiding las ik deze week ter voorbereiding van een match de teksten van wat stadionmeezingers. Zoals het weergaloze <a href=\"https:\/\/link.deezer.com\/s\/351p4TSIOujWxv7BII6R7\">Hand in Hand Kameraden<\/a> uit 1961 en het al even fantastische <a href=\"https:\/\/link.deezer.com\/s\/351p6jlJC0pMrTS0OhjAB\">Mijn Feyenoord<\/a> uit 1998.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Ik weet niet of je die bewuste teksten kent maar als je de vorige zin aandachtig herleest valt je misschien al een verschil in benadering op. In 1961 stond het groepsgevoel nog centraal \u2018\u2019kameraden\u2019, in 1998 was de aandacht verlegd naar de persoonlijke beleving \u2018mijn\u2019. Het ontstaan van het Ik-tijdperk wordt dat wel genoemd. Een ontwikkeling die werd aangejaagd door zowel de zucht naar persoonlijke vrijheid van de jaren zestig, als de opkomst van het neoliberalisme in de jaren zeventig. Dat laatste is een ideologie met als doel het collectief van de samenleving te vernietigen: alles en iedereen moet met elkaar concurreren. De bedenker ervan, de Oostenrijker Friedrich Hayek, dacht zo het fascisme en communisme, de grote vergissingen van de 20e eeuw, te kunnen bestrijden.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Ik kwam er over te denken door twee evenementen die ik deze week bijwoonde, en die beide niks met voetbal te maken hadden.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">De eerste was een avond met de Denker des Vaderlands David Van Reybrouck in Het Nieuwe Instituut. Althans zo <a href=\"https:\/\/nieuweinstituut.nl\/events\/de-wereld-en-de-aarde\">werd het aangekondigd<\/a>. <em>The World and the Earth: in Conversation with David Van Reybrouck<\/em>. In de promotie was het een veelbelovende avond waarin niet alleen de&nbsp; \u2018centrale uitdaging van onze tijd\u2019 zou worden belicht maar ook de \u2018centrale idee\u00ebn uit <em>De wereld en de aarde<\/em> aan de hand van voorbeelden uit het culturele veld die politiek, diplomatie en vertegenwoordiging anders verbeelden\u2019. Nu ik het zo teruglees zie ik de red flags. De overal aanwezige Nederlandse angst voor idee\u00ebn en intellectualisme zou ook hier alles gaan verdrukken.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">De avond werd geopend door iemand van het instituut die, niet gehinderd door enige vorm van bescheidenheid, ruim een kwartier een lofzang afstak op de eigen prestaties. Daarna had het gesprek met Van Reybrouck kunnen beginnen maar er werden eerst wat intermezzo\u2019s aangekondigd en twee \u2018luistervinken\u2019 die commentaar zouden leveren. Het werd me duidelijk dat het niet om een diepgravend gesprek zou gaan, waarbij je je kunt laven aan de gast om te \u201conderzoeken hoe ons begrip van politiek, democratie en verantwoordelijkheid zich kan ontwikkelen\u201d. Zoals zo vaak moest ook hier het programma opgeknipt en opgeleukt worden, het standaardrecept uit de cultuur van consultants en coaches.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Ik bedacht hoe de voorbereidende meeting was gegaan. \u201cAnderhalf uur praten, is dat niet wat lang? Met \u00e9\u00e9n persoon?\u201d \u201cJa, daar heb je gelijk in. We kunnen X vragen om tussendoor wat te vertellen over&nbsp;project Z?\u201d \u201cPast dat bij het onderwerp dan?\u201d \u201cHet gaat toch over de aarde? Bovendien moeten we sowieso een keer wat met X doen, want we hebben dat al zolang geleden toegezegd. Dus dan is dat meteen opgelost.\u201d \u201cOk, en dan vertonen we tussendoor ook nog een video van kunstenaar Y, want die ligt ook nog op de plank. Vragen we meteen of Y daar wat over wil vertellen. Dat breekt lekker.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Eindelijk, we waren inmiddels een half uur verder, was het dan tijd voor het gesprek, nadat eerst nog de haperende techniek was hersteld zodat Van Reybrouck ook verstaanbaar was.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Nou ja, gesprek\u2026 De moderator was een conservator die mooie tentoonstellingen kan maken maar dat blijkt toch een andere vaardigheid dan interviewen. De vragen sprongen van de hak op de tak. Hoewel iedereen Nederlands sprak, werd vanwege het mogelijk aanwezige internationale publiek de hele avond in het Engels gehouden. Dat ging zoals zo vaak gepaard met de gebruikelijke handicaps: het zoeken naar de juiste termen en elkaar verkeerd begrijpen. De helft van de mogelijke inhoud verdampte alleen daardoor al. Met simultaanvertaling via koptelefoons, zoals gebruikelijk in het buitenland, voorkom je dat maar Nederlanders menen nu eenmaal dat ze de Engelse taal zelf uitstekend beheersen. Scheelt ook weer in de kosten h\u00e8?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Ik begon me inmiddels plaatsvervangend te schamen. Van Reybrouck spreidde een bewonderenswaardig professionalisme en geduld ten toon. Hij liet zijn betoog keer op keer afkappen, schakelde zonder morren over naar een totaal ander onderwerp en bleef al die tijd de rust zelve.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Ik kon zoveel zelfbeheersing niet opbrengen. Nadat de techniek het bij het vertonen van de artistieke video opnieuw liet afweten en er een daardoor wat g\u00eanant interview met de maker volgde, sloop ik bij de eerste beste gelegenheid de zaal uit. Dit was geen \u2018conversation\u2019 maar een braderie. Ik was 12,50 euro en een illusie armer.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Sorry, ik moest deze frustratie even van me afschrijven. Natuurlijk zijn er belangrijkere zaken, zoals de redding van de wereld. Maar een paar irritante zandkorrels kunnen nu eenmaal het hele raderwerk in de soep laten lopen. Gelukkig had ik ter voorbereiding het <a href=\"https:\/\/www.davidvanreybrouck.be\/projecten\/essay-de-wereld-en-de-aarde\">essay van Van Reybrouck<\/a> gelezen, waar de \u2018conversation\u2019 over had zullen gaan, en daar best wat van opgestoken. Dus de avond had op die manier toch nog nut voor me.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">In zijn essay, dat handelt over de klimaatcrisis en andere vormen van collectieve zelfvernietiging, zet Van Reybrouck zich af onder meer af tegen Descartes, de filosoof die het Ik tot middelpunt van de wereld maakte. \u201cIk denk dus ik besta\u201d. De Franse denker weekte de mens los van zijn omgeving, de natuur. En de geest van het lichaam. Zijn idee\u00ebn werden de basis van onze kijk op de wereld en richtten verwoestingen aan. Ook bijvoorbeeld ten aanzien van dieren, die hij beschouwde als machines zonder gevoel. De veeindustrie is er groot mee geworden.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Saillant is dat Descartes een groot deel van zijn idee\u00ebn in Nederland ontwikkelde en uitwerkte. Hij genoot van de veelgeprezen Hollandse vrijheid. Zelf denk ik dat die wereldberoemde vrijheid grotendeels is gebaseerd op desinteresse: doe wat je wilt, zolang we er maar geen last van hebben. De vrijheid heeft onder Nederlanders in ieder geval geen opvallend aantal grote denkers voortgebracht. Spinoza, Descartes, Bayle, ze komen allemaal uit het buitenland. De enige Nederlander, Erasmus, verliet het land zo snel mogelijk. Makes you think, so to say. Van Reybrouck, de huidige Denker des Vaderlands, is trouwens een Belg. QED.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Maar goed, zo moet ik niet redeneren want Van Reybrouck zet zich ook af tegen een ander idee dat in de tijd van Descartes ontstond en vanaf de 19e eeuw over de hele wereld werd doorgevoerd: de natiestaat. We zijn zo gewend aan denken in landen en grenzen dat we niet eens beseffen dat de wereld nog maar heel kort zo is ingericht. Sla de Nederlandse geschiedenis er maar op na, die bestaat voor een groot deel uit steden en gewesten die oorlog tegen elkaar voeren.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Van Reybrouck stelt dat de natiestaat een obstakel is voor de aanpak van de klimaatcrisis. Alle naties denken in hun aard namelijk in de eerste plaats aan hun eigen belang. Al dan niet geleid door politici die vooral bezig zijn met hun eigen herverkiezing. Hoe doorbreek je dat? De Vlaming is een gepassioneerd pleitbezorger van burgerberaden, waar de deelnemers via loting in terechtkomen. Hij beschrijft in zijn essay een wereldwijd burgerberaad waarbij de leden, allen leken, in een mum van tijd oplossingen overeenkwamen om de klimaatcrisis aan te pakken.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">\u201cHet burgerberaad werkte beter dan alle klimaattoppen die tot nu toe gehouden zijn bij elkaar opgeteld,\u201d stelde hij op de avond nadat hij gepassioneerd had uitgelegd dat mensen die nog nooit een computer hadden gebruikt, een schaapsherder uit Jemen bijvoorbeeld, online uitgebreid met elkaar hadden gesproken over de klimaatcrisis die ons allen treft.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Het is een interessant idee maar ik sta zelf nogal sceptisch tegenover burgerberaden. Ze bestaan uit losse individuen. Die kunnen samen wel een oplossing verzinnen maar ze bieden geen cohesie, de leden vormen geen collectief binnen of buiten het beraad. Een traditionele parlementaire democratie heeft tal van nadelen maar daar zijn politieke partijen in principe nog de belichaming van het collectief. Het mag achterhaald lijken maar als we iets willen oplossen kunnen we dat alleen collectief doen. Door neoliberalisme en hyperindividualisme zijn partijen weliswaar uit de gratie geraakt maar wellicht is het tijd daar weer naar terug te keren. Het collectief&nbsp; herbouwen. Dat gaat niet via burgerberaden want daar zitten alle leden alleen maar namens zichzelf in. Het verzwakt naar mijn mening zo misschien wel eerder het burgerschap dan dat het dat versterkt. In een verkiezing moet je je verdiepen, bij een loterij heeft dat geen zin.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Maar goed. Van Reybrouck stelt dat we af moeten van de natiestaat. Nee schrik niet, dat is geen chaos en anarchie. De Europese Unie is daar bijvoorbeeld een mooie aanzet toe.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Wie natiestaten zegt, zegt eigenlijk grenzen en de volgende dag hoorde ik nogmaals een pleidooi voor de opheffing daarvan. Dat was bij de drukbezochte opening van de tentoonstelling <a href=\"https:\/\/www.fenix.nl\/nl\/tentoonstellingen\/mouthfool-slavs-and-tatars\/\">Mouthfool<\/a> in de nieuwe expositieruimte van Fenix, het kunstmuseum over migratie. Mouthfool is gemaakt door het kunstenaarscollectief <a href=\"https:\/\/slavsandtatars.com\">Slavs and Tatars<\/a> dat zich richt op gebied tussen grofweg de oude Berlijnse Muur en de Chinese Muur.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_5685-1024x768.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-9512\" srcset=\"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/img_5685-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/img_5685-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/img_5685-768x576.jpg 768w, https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/img_5685.jpg 1500w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Bij de opening vertelde een van de collectiefleden over hoe taal een van onze belangrijkste bezittingen is. De natiestaat, die veelal ook een eenheidstaal invoerde, begrenst de taal in onze verbeelding. Dat is een kunstmatig beeld. Het zorgt ervoor dat we niet beseffen dat bijvoorbeeld de Turkse taal zich uitstrekt tot in China.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Taal is wat je altijd meeneemt als je naar een ander land gaat, legde de kunstenaar uit. Het is een soort koffer in je hersenen. Zo verspreidt taal zich over de wereld. Grenzen zijn een onnatuurlijke manier om ook dat fenomeen tegen te houden.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">En zo werd ik in korte tijd twee keer geconfronteerd met een idee dat 10, 20 jaar geleden nog een radicale utopie van activisten leek: een wereld zonder grenzen. Idee\u00ebn verspreiden zich en hechten zich aan problemen en oplossingen, zelfs via amateuristisch opgezette bijeenkomsten. Dat is het fascinerende aan idee\u00ebn, ze kunnen overal in doordringen en je leven veranderen. Hoe jij naar je eigen leven en de wereld kijkt is volledig ingegeven door idee\u00ebn. Wellicht dat over 100 of 200 jaar de natiestaat &#8211; ook een idee &#8211; als een belachelijk achterhaald verschijnsel wordt beschouwd. Zoals we nu naar burchten kijken: imposant maar ongeschikt om in te leven.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Aan de andere kant zijn grenzen ook een effectieve manier om collectieven te forceren.&nbsp; En niemand kan zonder collectief, van Rotterdammer tot Europeaan, ongeacht wat het individualisme je voorhoudt. Mijn Feyenoord kun je immers alleen maar zingen dankzij Hand in Hand Kameraden.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"p2 wp-block-paragraph\">Zondag ben ik bij de <a href=\"https:\/\/www.feyenoord.com\/nl\/teams\/feyenoord-vrouwen-1\/programma\">wedstrijd tegen FC Twente<\/a>, het team dat de <a href=\"https:\/\/vrouweneredivisie.nl\/stand-vrouwen-eredivisie\/\">competitie<\/a> aanvoert. Feyenoord V1 kan wel wat supporters gebruiken. Ook om van het idee af te komen dat voetbal alleen voor mannen is. Nederland loopt daarin fors achter. Nog zo\u2019n idee dat je collectief moet veranderen. En ook dat gaat gebeuren.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>Om minder afhankelijk te zijn van social media maak ik iedere zondag een nieuwsbrief met tips, ervaringen en idee\u00ebn.&nbsp;Ja, ook speciaal voor jou.&nbsp;<a href=\"https:\/\/open.substack.com\/pub\/indeweek\">Abonneer je nu gratis<\/a><\/em><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-rich is-provider-instagram wp-block-embed-instagram\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<blockquote class=\"instagram-media\" data-instgrm-captioned data-instgrm-permalink=\"https:\/\/www.instagram.com\/reel\/DgBMU-jMAD5\/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading\" data-instgrm-version=\"14\" style=\" background:#FFF; border:0; border-radius:3px; box-shadow:0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width:658px; min-width:326px; padding:0; width:99.375%; width:-webkit-calc(100% - 2px); width:calc(100% - 2px);\"><div style=\"padding:16px;\"> <a href=\"https:\/\/www.instagram.com\/reel\/DgBMU-jMAD5\/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading\" style=\" background:#FFFFFF; line-height:0; padding:0 0; text-align:center; text-decoration:none; width:100%;\" target=\"_blank\"> <div style=\" display: flex; flex-direction: row; align-items: center;\"> <div style=\"background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;\"><\/div> <div style=\"display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;\"> <div style=\" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;\"><\/div> <div style=\" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;\"><\/div><\/div><\/div><div style=\"padding: 19% 0;\"><\/div> <div style=\"display:block; height:50px; margin:0 auto 12px; width:50px;\"><svg width=\"50px\" height=\"50px\" viewBox=\"0 0 60 60\" version=\"1.1\" xmlns=\"https:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" xmlns:xlink=\"https:\/\/www.w3.org\/1999\/xlink\"><g stroke=\"none\" stroke-width=\"1\" fill=\"none\" fill-rule=\"evenodd\"><g transform=\"translate(-511.000000, -20.000000)\" fill=\"#000000\"><g><path d=\"M556.869,30.41 C554.814,30.41 553.148,32.076 553.148,34.131 C553.148,36.186 554.814,37.852 556.869,37.852 C558.924,37.852 560.59,36.186 560.59,34.131 C560.59,32.076 558.924,30.41 556.869,30.41 M541,60.657 C535.114,60.657 530.342,55.887 530.342,50 C530.342,44.114 535.114,39.342 541,39.342 C546.887,39.342 551.658,44.114 551.658,50 C551.658,55.887 546.887,60.657 541,60.657 M541,33.886 C532.1,33.886 524.886,41.1 524.886,50 C524.886,58.899 532.1,66.113 541,66.113 C549.9,66.113 557.115,58.899 557.115,50 C557.115,41.1 549.9,33.886 541,33.886 M565.378,62.101 C565.244,65.022 564.756,66.606 564.346,67.663 C563.803,69.06 563.154,70.057 562.106,71.106 C561.058,72.155 560.06,72.803 558.662,73.347 C557.607,73.757 556.021,74.244 553.102,74.378 C549.944,74.521 548.997,74.552 541,74.552 C533.003,74.552 532.056,74.521 528.898,74.378 C525.979,74.244 524.393,73.757 523.338,73.347 C521.94,72.803 520.942,72.155 519.894,71.106 C518.846,70.057 518.197,69.06 517.654,67.663 C517.244,66.606 516.755,65.022 516.623,62.101 C516.479,58.943 516.448,57.996 516.448,50 C516.448,42.003 516.479,41.056 516.623,37.899 C516.755,34.978 517.244,33.391 517.654,32.338 C518.197,30.938 518.846,29.942 519.894,28.894 C520.942,27.846 521.94,27.196 523.338,26.654 C524.393,26.244 525.979,25.756 528.898,25.623 C532.057,25.479 533.004,25.448 541,25.448 C548.997,25.448 549.943,25.479 553.102,25.623 C556.021,25.756 557.607,26.244 558.662,26.654 C560.06,27.196 561.058,27.846 562.106,28.894 C563.154,29.942 563.803,30.938 564.346,32.338 C564.756,33.391 565.244,34.978 565.378,37.899 C565.522,41.056 565.552,42.003 565.552,50 C565.552,57.996 565.522,58.943 565.378,62.101 M570.82,37.631 C570.674,34.438 570.167,32.258 569.425,30.349 C568.659,28.377 567.633,26.702 565.965,25.035 C564.297,23.368 562.623,22.342 560.652,21.575 C558.743,20.834 556.562,20.326 553.369,20.18 C550.169,20.033 549.148,20 541,20 C532.853,20 531.831,20.033 528.631,20.18 C525.438,20.326 523.257,20.834 521.349,21.575 C519.376,22.342 517.703,23.368 516.035,25.035 C514.368,26.702 513.342,28.377 512.574,30.349 C511.834,32.258 511.326,34.438 511.181,37.631 C511.035,40.831 511,41.851 511,50 C511,58.147 511.035,59.17 511.181,62.369 C511.326,65.562 511.834,67.743 512.574,69.651 C513.342,71.625 514.368,73.296 516.035,74.965 C517.703,76.634 519.376,77.658 521.349,78.425 C523.257,79.167 525.438,79.673 528.631,79.82 C531.831,79.965 532.853,80.001 541,80.001 C549.148,80.001 550.169,79.965 553.369,79.82 C556.562,79.673 558.743,79.167 560.652,78.425 C562.623,77.658 564.297,76.634 565.965,74.965 C567.633,73.296 568.659,71.625 569.425,69.651 C570.167,67.743 570.674,65.562 570.82,62.369 C570.966,59.17 571,58.147 571,50 C571,41.851 570.966,40.831 570.82,37.631\"><\/path><\/g><\/g><\/g><\/svg><\/div><div style=\"padding-top: 8px;\"> <div style=\" color:#3897f0; font-family:Arial,sans-serif; font-size:14px; font-style:normal; font-weight:550; line-height:18px;\">View this post on Instagram<\/div><\/div><div style=\"padding: 12.5% 0;\"><\/div> <div style=\"display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;\"><div> <div style=\"background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);\"><\/div> <div style=\"background-color: #F4F4F4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;\"><\/div> <div style=\"background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);\"><\/div><\/div><div style=\"margin-left: 8px;\"> <div style=\" background-color: #F4F4F4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;\"><\/div> <div style=\" width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg)\"><\/div><\/div><div style=\"margin-left: auto;\"> <div style=\" width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);\"><\/div> <div style=\" background-color: #F4F4F4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);\"><\/div> <div style=\" width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);\"><\/div><\/div><\/div> <div style=\"display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;\"> <div style=\" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;\"><\/div> <div style=\" background-color: #F4F4F4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;\"><\/div><\/div><\/a><\/div><\/blockquote><script async src=\"\/\/platform.instagram.com\/en_US\/embeds.js\"><\/script>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Als Feyenoord-supporter in opleiding las ik deze week ter voorbereiding van een match de teksten van wat stadionmeezingers. Zoals het weergaloze Hand in Hand Kameraden uit 1961 en het al even fantastische Mijn Feyenoord uit 1998. Ik weet niet of je die bewuste teksten kent maar als je de vorige zin aandachtig herleest valt je&#8230; <a href=\"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2026\/11\/21\/op-weg-naar-een-wereld-zonder-grenzen\/\" class=\"readmore\">Lees verder<span class=\"screen-reader-text\">Op weg naar een wereld zonder grenzen<\/span><span class=\"fa fa-angle-double-right\" aria-hidden=\"true\"><\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9511,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_hide_featured_image":false,"_jetpack_featured_image_duplicate_dismissed":0,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"Terwijl ik me voorbereidde op de volgende wedstrijd van Feyenoord werd me duidelijk hoe we de klimaatcrisis moeten bestrijden. Of toch niet?","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[5],"tags":[141,419,302,117,273,350],"class_list":["post-9513","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-leven","tag-boeken","tag-feyenoord","tag-klimaatcrisis","tag-kunst","tag-taal","tag-voetbal","content-layout-excerpt-thumb"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[{"id":944,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2008\/04\/18\/floorshow-zaterdag-1600-u\/","url_meta":{"origin":9513,"position":0},"title":"Floorshow, zaterdag 16:00 u","author":"Francisco","date":"18 april 2008","format":false,"excerpt":"Ze zijn een legendarisch trio dat jarenlang de Floorshow tot een feest maakte met scherpe, rake teksten en vrolijke muziek. Nu treden De Tunes er voor het laatst op. Kom ze nog een keer zien bij de laatste show van dit seizoen. Het wordt een megaboek, 654 pagina's dik en\u2026","rel":"","context":"Soortgelijk bericht","block_context":{"text":"Soortgelijk bericht","link":""},"img":{"alt_text":"detunes.jpg","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/log\/img\/detunes.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":966,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2008\/06\/25\/voor-of-tegen\/","url_meta":{"origin":9513,"position":1},"title":"Voor of tegen","author":"Francisco","date":"25 juni 2008","format":false,"excerpt":"In 1970 speelde Feyenoord in de Kuip tegen het Argentijnse Estudiantes de la Plata om de Wereldbeker. De buurman was zo vriendelijk mijn vader - geboren in Buenos Aires - mee te nemen. \"Ik ben voor allebei,\" verklaarde hij vooraf. \"Ik ben zowel Nederlander als Argentijn. Het gaat me om\u2026","rel":"","context":"Soortgelijk bericht","block_context":{"text":"Soortgelijk bericht","link":""},"img":{"alt_text":"t-d.jpg","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/log\/img\/t-d.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":3268,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2014\/07\/12\/zo-dicht-bij-de-cup\/","url_meta":{"origin":9513,"position":2},"title":"Zo dicht bij de cup","author":"Francisco","date":"12 juli 2014","format":false,"excerpt":"De zomer van 1970, in een kiosk op de Coolsingel stond hij opgesteld: de Europa Cup I die door Feyenoord was gewonnen in een bloedstollende finale tegen het Schotse Celtic. De legendarische voetballer Ove Kindvall (spreek uit als Sjindfal, leerde commentator Herman Kuiphof ons) had in de verlenging, in de\u2026","rel":"","context":"In &quot;Leven&quot;","block_context":{"text":"Leven","link":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/category\/leven\/"},"img":{"alt_text":"Europa Cup I (1970)","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/europacup_web.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/europacup_web.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/europacup_web.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x"},"classes":[]},{"id":5102,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2022\/04\/02\/the-duke-de-perfecte-misdaad\/","url_meta":{"origin":9513,"position":3},"title":"The Duke, de perfecte misdaad","author":"Francisco","date":"2 april 2022","format":false,"excerpt":"In 1961 werd uit de National Gallery een schilderij van Francisco Goya gestolen dat omgerekend naar nu 3 miljoen euro waard was. Het is de enige keer uit de geschiedenis van het beroemde Londense museum dat er een werk ontvreemd werd en het bleek een van de meest merkwaardige kunstroven\u2026","rel":"","context":"In &quot;Film&quot;","block_context":{"text":"Film","link":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/category\/film\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/the-duke.jpg?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]},{"id":3794,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2017\/05\/08\/op-straat-na-de-kater\/","url_meta":{"origin":9513,"position":4},"title":"Op straat na de kater","author":"Francisco","date":"8 mei 2017","format":false,"excerpt":"Ik slenterde over de Nieuwe Binnenweg, de langste winkelstraat van Rotterdam, waar het opmerkelijk stil was. Deuren gesloten, lege winkels. Het was maandagmiddag. Maar het was ook wat de Engelstaligen the day after noemen. Zij hebben daar kennelijk meer ervaring mee, ik zou althans geen goede Nederlandse variant voor die\u2026","rel":"","context":"In &quot;Leven&quot;","block_context":{"text":"Leven","link":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/category\/leven\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/koffie.jpg?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]},{"id":6343,"url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/2023\/09\/30\/een-reis-door-de-wereld-in-je-eigen-hoofd\/","url_meta":{"origin":9513,"position":5},"title":"Een reis door de wereld in je eigen hoofd","author":"Francisco","date":"30 september 2023","format":false,"excerpt":"Ik ging naar Amsterdam om Rotterdam te zien. En dan bedoel ik niet de twee historische wedstrijden die Feyenoord deze week speelde in de Arena tegen het uitgebluste Ajax. Nee, ik bedoel echt Rotterdam. Dat zit zo. Museum Boijmans van Beuningen, een van de mooiste collecties ter wereld, is wegens\u2026","rel":"","context":"In &quot;Kunst&quot;","block_context":{"text":"Kunst","link":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/category\/kunst\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=1050%2C600&ssl=1 3x, https:\/\/i0.wp.com\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_2099-1.jpg?resize=1400%2C800&ssl=1 4x"},"classes":[]}],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-content\/\/img_5684.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9513","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9513"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9513\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9521,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9513\/revisions\/9521"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9511"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9513"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9513"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.franciscovanjole.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9513"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}