Francisco van Jole

Het dilemma van deze week gaat natuurlijk over de vraag of ik nu wel of niet zal overstappen op de iPod nano. Of liever gezegd, zal ik de iPod Shuffle die ik gebruik om de twee uur durende training in de sportschool door te komen vervangen door het nieuwe platte, extreem verleidelijke exemplaar?
Dat is natuurlijk gekkenwerk. Ik heb die Shuffle nog maar een paar maanden. Maar aan de andere kant is zo’n schermpje toch wel weer handig. Op de Shuffle heb ik bij gebrek er aan inmiddels al een rijtje favoriete nummers waarvan ik geen idee hoe ze heten of van wie ze zijn. Ik durf het zelfs niet echt uit te zoeken. Stel dat ik schrik van mijn eigen voorkeuren.
Gebrek aan informatie maakt vooroordelen bijna praktisch onmogelijk en het wegvallen van vooroordelen kan tot verbazende uitkomsten leiden. En denk niet dat die er niet zijn bij muziek. Voor het gemak citeer ik – heel onsjiek – maar even uit een column die ik een tijd terug schreef voor Sanoma:
Alhoewel er zover ik weet geen muziekinstrumenten zijn die bespeeld worden met een mannelijk geslachtsdeel heerste onder experts eeuwenlang de opvatting dat vrouwen ongeschikt waren als muzikant. Orkesten bestonden op een enkele uitzondering na louter uit mannen.
Dat veranderde pas toen de muziekgezelschappen onder druk van de emancipatiebeweging overstapten op zogeheten blinde audities waarbij de solliciterende musici achter een gordijn speelden. Ze waren alleen nog maar hoorbaar zonder dat de commissieleden wisten wie er speelde. Ineens bleek het mannelijk geslachtsdeel niet meer belangrijk.
In zijn inspirerende boek over de kracht van intu&iumltie Blink schrijft de Amerikaanse journalist Malcolm Gladwell dat het aantal vrouwen in orkesten is vervijfvoudigd sinds de invoering van blinde audities. Sterker nog, zelfs vrouwen die eerder meermalen waren afgewezen bleken vanachter het gordijn plots als de beste te klinken.
Je zou denken dat mannen zich daarna doodschaamden maar nee hoor, sommigen spanden zelfs doodleuk processen aan om de vrouwelijke collega’s alsnog uit het orkest te krijgen.
– einde citaat –
Zo werkt het met muziek. Als je weet wat je hoort luister je anders. Wat ook voor lezen geldt. In de jaren tachtig werd er in Nederland door een deskundige literaire jury een prijs uitgereikt voor de beste poëzie geschreven door gevangenen. Na de uitreiking bleek de winnaar een oplichter – tja, hij zat niet voor niets in de gevangenis – die gewoon gedichten van Toon Hermans had overgepend.
De jury, die net als de rest van literair Nederland het werk van Hermans verafschuwde als gepruts, steeg het schaamrood naar de kaken.
Ik herinner me dat ik er maandenlang om gelachen heb.
Maar ondertussen is het gebrek aan zo’n schermpje wel onhandig.
Om de kooplust te bezweren overtuigde ik mezelf met het argument dat zo’n schermpje te kwetsbaar is voor de sportschool.
Dat werkte, tot ik vanochtend deze tranentrekkende test las en zag: De marteldood van een iPod nano.