Francisco van Jole

Voor de zekerheid had ik op de iPod een playlist aangemaakt die 2,3 dagen duurde (ik heb een keer meer dan 19 uur in de file gestaan bij Parijs) maar ondanks het begin van de vakantieuittochten verliep de rit voorspoedig. Vertrokken om kwart over acht in de ochtend arriveerden we vijf uur later in Versailles, net voor dat de belangrijkste verkeersader door het stadje werd afgesloten. We parkeerden de auto in een garage op drie minuten lopen van het Paleis.
Anders dan gesuggereerd was werd Live8 niet in de gigantische tuin achter het Paleis gehouden maar op het plein er voor. Een geweldige plek en uiterst toepasselijk omdat juist hier de in exorbitante weelde badende koningin Marie-Antoinette in 1789 geconfronteerd werd met een woedende menigte uitgehongerde vrouwen. “Wat willen ze?” vroeg ze aan haar gevolg. Ze hebben honger, er is geen brood luidde het antwoord. “Nou dan eten ze toch cake,” reageerde ze volgens de overlevering. Die wereldvreemdheid bleef niet ongestraft. Kort daarop brak de Franse Revolutie uit, werd Marie-Antoinette onthoofd en begon de democratie zich door de Westerse wereld te verspreiden.
Een geschikte plek dus om te protesteren tegen honger en wereldleiders tot actie te manen.
Maar een revolutionaire sfeer hing er niet bepaald op het plein. Het podium was nog in aanbouw. Er bleek wel meer nog niet op orde. Met zwarte verf werden in allerijl de sponsornamen van AOL en Nokia op de doeken uitgewist terwijl The Cure al stond te spelen. Steigerbouwers sneden het doek voor de videoschermen weg. De avond daarvoor was in Versailles een gigantische danceparty geweest. Het leek er op dat het podium van dat feest nu voor Live8 werd gebruikt.
De menigte zwol langzaam maar zeker aan. Voor het podium was een groot VIP-gedeelte gereserveerd voor mensen die een kaartje via een sms-loterij hadden bemachtigd. Wij kwamen rechts daarvan terecht, dichterbij kon amper.
Waar het aan ontbrak was muziek. Tot vijf uur vonden er voornamelijk soundchecks plaats. Craig David speelde even een paar nummers, The Cure ook. De eerste kwam later nog terug. Verder was er niets. Geen muziek, geen informatie en eindeloos dezelfde reclameclipjes van sponsors. En een brandende zon die een paar mensen tegen de vlakte sloeg. Even vroeg ik me af of het wel zo’n goed idee was geweest hierheen te komen. Het voelde alsof we niet meer waren dan decor in een tv-uitzending.
Maar toen barstte het spektakel los en was alles in een flits weer vergeten. Muse bracht de massa in vervoering. Achter me werd er zowaar nog gecrowdsurft. Vervolgens werd er mee gedeind met Yannick Noah die het publiek handig bespeelde. Craig David kwam terug en overal klonk het gegil van meisjes, zo ook bij Disiz La Peste. Dat was door het uiterst gemeleerde publiek en een ratjetoe aan culturen eigenlijk nog het mooiste aan het evenement, dat het een verzameling concerten was. Bij Muse bijvoobeeld was het een rock-festival, bij Faudel leek het een Franse feestavond en bij een mij volslagen onbekend bandje meer een Idols-finale.
De enige misprogrammering was Andrea Bocelli die met een orkest op het draaiende podium tevoorschijn kwam. Klassieke muziek op een popfestival is toch zoiets als schaken tijdens een voetbalwedstrijd. Een andere tak van sport.
Geen van de optredens werd af- of aangekondigd dus stond ze er plots: Shakira. Ze maakte haar engagement waar door als eerste een kort krachtig statement af te geven: We staan hier niet voor niets. We hebben een duidelijk doel. We geven een signaal af aan de wereldleiders dat de armoede bestreden moet worden.
Opvallend was dat het engagement voornamelijk van de vrouwelijke artiesten kwam. Zo zongen Diam’s en Amel Bent samen Marine, een protestlied van Diam’s tegen het racistische Front National.
Verder bleef politiek achterwege en leek de sfeer van het festival in niets op een protestbijeenkomst. Alleen toen er een clipje werd vertoond met het hoofd van Chirac steeg er een gejoel op, slechts overtroffen door het kabaal dat losbarstte bij het beeld van Bush. Iedere manifestatiedrang ontbrak. Er waren geen stands, geen spandoeken en zelfs maar weinig witte polsbandjes.
Het concert duurde tot middernacht maar om tien uur hielden we het – om de uittocht voor te zijn – voor gezien en zetten koers naar Rotterdam, slechts onderbroken door een hazeslaap. Bij het ochtendgloren wachtte thuis een tv-opname van 13 uur op de harddisk recorder. Bij het doorspoelen werd duidelijk wat er die dag allemaal gebeurd was: London, Tokyo, Johannesburg, Berlijn, Rome, Philadelphia, Moskou en natuurlijk Parijs. Een media-protest met honderdduizenden figuranten.
Dat is geen stunt, geen hype, geen onzin.
Het is een noodzakelijk protest, want zonder Live8 zouden slechts weinigen weten wat er volgende week tijdens de G8 in Edinburgh op het spel staat. Geen cynicus die daar iets aan kan veranderen.
Teken de petitie.
Zie ook het Nederlandse Loggers Against Poverty
En al meer dan tweeduizend foto’s van Live8 op Flickr