Er is natuurlijk de klimaatcrisis die de planeet onleefbaar gaat maken. Er zijn de oorlogsmisdadigers die daar vast op vooruit lopen. En er is veel meer. Maar in het dagelijks leven gaat het meestal over andere zaken.
Op een avond, toen ik weer eens toevallig op Instagram aan het scrollen was, stuitte ik op een interview met Emily Ratajkowski. Nee, het is niet wat je denkt. Zij is weliswaar het beroemdste model ter wereld en van een oogverblindende schoonheid maar ook zeer geëngageerd. Zo steunt ze bijvoorbeeld de campagne van Zohram Mamdani, de socialist die mogelijk tot de nieuwe burgemeester van New York wordt gekozen, een van de weinige lichtpuntjes op de in duistere ellende gedompelde aardbol. Vandaar natuurlijk dat ik bij dat interview terechtkwam.
Wat zou ze te zeggen hebben? De interviewer bleek merkwaardig genoeg niet geïnteresseerd in wereldproblemen, noch in haar ideologische visies. Hij wilde allerlei dingen weten op relationeel gebied. Voordat je dat afdoet als triviaal moet je je de consequenties daarvan realiseren. Een deel van de ellende waar de wereld in verkeert is direct te herleiden tot Ratajkowski.
Zoals bekend zijn de grootste brokkenmakers op deze planeet gefrustreerde mannen die koste wat kost vrouwen willen onderwerpen. Of dat is door grab ‘m by the pussy of door hen onderwijs te ontzeggen. Not all men, klinkt het dan meteen maar dat maakt het niet minder een mannenprobleem. Ratajkowski verklaarde onlangs dat ze de heteromannen heeft ‘decentered’. Dat wil zeggen dat haar leven er niet meer om draait. Ze gaat liever om met queers en vrouwen. Je begrijpt dat het de gefrustreerde mannen tot verdere waanzin drijft. Ik las het dan ook met instemming en dacht inderdaad meteen ‘not all men’ want zoals ieder ander reken ik mezelf graag tot de uitzondering.
Totdat haar een andere vraag gesteld werd en het antwoord insloeg als een bom. Nee, het ging niet over de klimaatcrisis, de fascistische machtsovername of de hebzuchtige plundering van de aarde. Haar werd gevraagd wat ze de grootste turn off vindt bij mannen. Ze aarzelde geen seconde en antwoordde ‘blote enkels’. Lage sokken die net boven de rand van de schoenen uitsteken of nog erger, onzichtbaar zijn. Ik keek naar mijn voeten. Je kunt wel raden wat ik zag.
Een paar dagen later raadpleegde ik, nog steeds enigszins confuus, op een terrasje in de zon voorzichtig een vriendin die professioneel fashion consultant is. Wat ze van die turn off vond. Ze keek me aan met een blik alsof ik aan Alexandria Ocasio Cortez had gevraagd wat ze van Trump dacht. “Nee, blote enkels kan echt niet.”
Ze wees op de foute voeten die buiten het terras door ons gezichtsveld liepen. Een zorgvuldig geklede kerel passeerde met sneakers en daarin sokken tot net onder de enkels. Ze oordeelde hard. “Hij ziet er best goed uit, ook qua kleding. Leuke stijl. Maar die enkels verpesten alles. Het kan gewoon niet.” Waarom niet? Ze keek me aan. Ik voelde haar blik door haar zonnebril branden. “Dat zie je toch? Het is geen gezicht.”
Nou had ik al eens begrepen dat soklengte, naast ideologie en nog wat andere zaken, de grote kloof vormt tussen Gen Z’s en Millennials. De eerste verafschuwen de tweede onder meer vanwege de enkelsokken, aka trainer socks. Voor Gen Z zit een sok om de kuiten. Millennials houden die liever laag. De waterscheiding lijkt duidelijk, de enkelgeneratiekloof. Maar de vriendin is een millennial. Was de afkeer zich verder aan het verspreiden?
Je kunt je schouders erover ophalen maar het is een wezenlijk probleem. Over de grote wereldproblemen neem je niet elke dag beslissingen maar over welke sokken je aantrekt wel. Ook al is het het soort beslissing dat meer bestaat uit het kopieergedrag waar mode op is gebaseerd. In weerwil van alle filosofische ideeën over de vrije wil doen mensen elkaar het liefste na.
Dus hoe zit dat met sokken? The Guardian wijdde een paar weken terug een heel verhaal aan het fenomeen dat de sok aan een opmars bezig is. Het keerpunt was de pandemie, schrijft de krant. Doordat iedereen thuiswerkte veranderde de mode. Pakken en andere formele kleding bleven in de kast, de sok kreeg meer aandacht.
Zelf denk ik dat de vintage trend ook helpt. Nieuwe kleding kopen is taboe aan het worden, behalve ondergoed en sokken. Dan wil je wel waar voor je geld. Hoe meer sok, hoe beter.
Maar waarom zit ik daarmee? Ik behoor tot de zogeheten ‘verloren generatie’, die vermorzeld wordt tussen boomers en gen-x. Millennials en gen-z’s zijn lichtjaren van me verwijderd. Maar ik ben nogal tegendraads, ook ten opzichte van mezelf. Dus toen ik een paar jaar terug mijn afkeer van enkelsokken opschreef, ben ik ze vervolgens gaan dragen.
En nu zit ik er mee. Ik mag dan graag anders doen maar ik wil natuurlijk ook weer geen ‘turn off’ zijn. Verkeerde sokken valt in de categorie ‘er hangt iets uit je neus’. Dat lijkt net zo simpel op te lossen als je neus snuiten maar ik heb nu eenmaal een kastlade vol met enkelsokken. En om een bijdrage aan het redden van de wereld te leveren had ik net besloten weer een jaar niks te kopen.
Kortom, omdat ik goed wil doen, ben ik dus veroordeeld tot het zijn van een turn off. Daar zit volgens mij een veelomvattender patroon achter.
PS: Iedere zondagavond verstuur ik In de Week, een zeer persoonlijke nieuwsbrief over wat ik de voorbije week zag, las, meemaakte en dacht. Abonneer je hier gratis.
Haha, vroeger was je als wielrenner gesoigneerd als je sokken droeg die de enkels vrijlieten.
Nu rijden de mamils rond met sokken die, overdreven, bijna tot aan de knie komen.
Idem voor runners.
Tis niet meer bij te houden als boomer.
Wielrenners is natuurlijk een andere categorie. Die scheren ook hun benen. 😉
‘ fantasmi ‘ sokken of ‘ no-show socks ‘ worden door Italiaanse mannen gedragen. Of helemaal geen sokken.
Bedankt weer voor de nieuwsbrief!
Merci, ik zoek verder
‘ fantasmi’ sokken of ‘ no-show socks’ worden door Italiaanse mannen gedragen. Bedankt weer voor de nieuwsbrief!
Ik heb me nooit gerealiseerd dat enkelsokken een turn off zouden kunnen zijn. Ik had hetzelfde als jij, dat ik er eerst niets van moest hebben. Maar op een gegeven moment ben ik ze toch gaan kopen en dragen. Wat ik me ooit niet realiseerde is dat tussen boomers en Gen X nog een generatie zit. Ik rekende mezelf altijd tot Gen X omdat ik geen boomer ben (geboortejaar 1961).
Mode…nog grilliger dan het weer. Bedacht door mensen die er geen enkel ander doel mee hebben behalve geld aan te verdienen. Ik kan het niet bijbenen. Wil ik ook niet. De skinny jeans komt terug. Ik haat ze. Het meest ongemakkelijke kledingstuk ooit bedacht. Een uur bezig om ze aan of uit te trekken. Je kunt er niet in hurken of knielen. Lijkt me toch niet handig voor mensen met kleine kinderen. Er zal altijd wel íets fout zijn qua kleding. Moeten we ons daar echt aan storen? Ik geloof niet dat ik ooit naar een man heb gekeken en gedacht: blote enkels, afknapper. Wél grote afknappers: gebrek aan persoonlijke hygiëne. Laten we het daar eens over hebben. Veel essentiëler en komt vaker voor dan je verwacht.
Mode is natuurlijk al wat ouder dan het kapitalisme. Los daarvan, ten aanzien van wat je zegt over persoonlijke verzorging, ik meen dat nogal wat vrouwen bij het opnemen van een man naar z’n schoenen kijken. De keuze en verzorgingsstaat daarvan schijnt een goede indicatie te zijn voor de rest.
Mode is zeker ouder dan het kapitalisme, maar tijdens het kapitalisme grilliger geworden Tegenwoordig verandert de mode zo grofweg ieder jaar in detail, en elk decennium zien we compleet andere outfits. De duurzaamheid is weg. Het is die grilligheid die me steeds verbaast. Voor mij zit er geen logica in dat blote enkels ineens ‘not done’ zijn. Ik kan geen goede reden bedenken, maar wellicht weet jij er één? Schoenen zijn niet het eerste waar ik persoonlijk naar kijk, maar het klopt wel dat schoenen veel zeggen over een persoon, m/v.
Nee, een rationele verklaring heb ik niet. Maar ik vermoed dat die er bij mode ook niet altijd hoeft te zijn.